Uzmanlar, zayıflama iğnelerine artan taleple birlikte sahte ve kayıt dışı ürünlere karşı uyarıyor. DSÖ de tehlikeye dikkat çekti. Prof. Dr. Bedia Kaymakçıoğlu, merdiven altı üretim ve kontrolsüz kullanımın risklerini anlattı.
Zayıflama iğnelerine olan talebin artmasıyla birlikte, uzmanlar sahte ve kayıt dışı ürünlere karşı vatandaşları uyardı. Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) de bu konuda uluslararası bir uyarı yayımladığını hatırlatan Prof. Dr. Bedia Kaymakçıoğlu, bu ürünlerin denetimsiz koşullarda üretildiğini ve içeriğinde gerçek etken madde bulunmayabileceğini veya yanlış dozlarda yer alabileceğini belirtti.
Kamuoyunda ‘zayıflama iğnesi’ olarak bilinen bu ilaçların aslında obezite ve Tip 2 diyabet tedavisinde kullanılan reçeteli ilaçlar olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Kaymakçıoğlu, hekim gözetimi olmadan kullanılmaması gerektiğini ifade etti.
Zayıflama iğnelerinin bilimsel olarak etkinliği kanıtlanmış ilaçlar olduğunu ancak her birey için uygun olmadığını belirten Prof. Dr. Kaymakçıoğlu, bu ilaçların GLP-1 reseptör agonisti veya çift etkili inkretin analogları grubunda yer aldığını söyledi. Bu ilaçların vücutta doğal olarak salgılanan tokluk hormonlarını taklit ederek iştahı azalttığını, mide boşalmasını yavaşlattığını ve daha uzun süre tokluk hissi sağladığını ekledi. Ayrıca kan şekeri kontrolüne de katkıda bulunduklarını ifade etti.
Ancak Prof. Dr. Kaymakçıoğlu, bu ilaçların estetik kaygılarla rastgele kullanılacak ürünler olmadığını, belirli endikasyonlar çerçevesinde ve hekim gözetiminde uygulanması gerektiğini vurguladı. Tedavide kişiye özel değerlendirmenin esas olduğunu, hastanın yaşı, vücut kitle indeksi, eşlik eden hastalıkları ve metabolik durumunun mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Özellikle internetten, sosyal medyadan veya kayıt dışı kaynaklardan temin edilen ürünlerin büyük risk taşıdığını söyleyen Kaymakçıoğlu, bu ürünlerin içeriğinin, sterilitesinin ve gerçek etken maddeyi içerip içermediğinin bilinmediğini dile getirdi. Kontrolsüz kullanımın hipoglisemi, pankreatit, safra kesesi hastalıkları, ciddi gastrointestinal problemler ve yaşamı tehdit eden sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu.
Sahte zayıflama iğnelerinin en önemli sorunlardan biri olduğunu belirten Prof. Dr. Kaymakçıoğlu, bu ürünlerin genellikle denetimsiz koşullarda, kalite kontrol mekanizması olmadan üretildiğini söyledi. Sahte ürünlerde gerçek etken maddenin hiç bulunmayabileceğini, yanlış dozlarda bulunabileceğini veya tamamen farklı kimyasallar içerebileceğini aktardı. Steril olmayan üretim şartları nedeniyle bakteriyel kontaminasyon riskinin de yüksek olduğunu ekledi.
Bazı sahte ürünlerin ciddi hipoglisemi, nöbet ve hastaneye yatışla sonuçlanan vakalara yol açtığını belirten Kaymakçıoğlu, DSÖ’nün doğrulanmamış internet sitelerinden veya sosyal medya hesaplarından ilaç satın alınmaması gerektiğini özellikle vurguladığını söyledi. İlaçların güvenli tedarik zincirinin son halkası olan eczanelerden temin edilmesi gerektiğini ifade etti.
Prof. Dr. Kaymakçıoğlu, eczanelerde bu ilaçlara yönelik talebin arttığını ancak bilinçli hastaların hekim reçetesiyle ve eczacı danışmanlığında hareket etmesinin sevindirici olduğunu belirtti. Yüksek talep dönemlerinde ortaya çıkan kayıt dışı satış kanallarının halk sağlığı açısından ciddi tehdit oluşturduğunu sözlerine ekledi.
Zayıflama iğnelerinde en sık görülen yan etkilerin bulantı, kusma, ishal, kabızlık, mide ağrısı ve iştahsızlık olduğunu belirten Kaymakçıoğlu, bu etkilerin tedavinin ilk dönemlerinde daha belirgin görülebildiğini söyledi. Daha nadir ancak önemli riskler arasında pankreas iltihabı, safra kesesi problemleri, ciddi sıvı kaybı ve böbrek fonksiyonlarında bozulmanın yer alabildiğini ifade etti. Düzenli hekim takibinin büyük önem taşıdığını kaydetti.
Prof. Dr. Kaymakçıoğlu, ilaçların bilimsel araştırmaların ve titiz denetim süreçlerinin ürünü olduğunu hatırlatarak, bilinçsiz kullanım ve sahte ürünlerin kilo probleminden çok daha ciddi sağlık sorunlarına neden olabileceğini vurguladı. Vatandaşların hekim ve eczacı danışmanlığı olmadan hiçbir ürünü kullanmamaları gerektiğini belirtti.
